میزان مهریه قانونی، یکی از موضوعات پرچالش در ازدواجهای امروز است. با افزایش تعداد زندانیان مهریه و دغدغههای مربوط به پرداخت و نحوه محاسبه مهریه، آگاهی از قوانین جدید و نحوه تعیین یک مهریه منطقی، اهمیت بیشتری پیدا کرده.
در این مقاله به زبان ساده توضیح میدهیم مهریه قابل وصول چقدر است، در صورت عدم پرداخت چه اتفاقی میافتد و چطور میشود مهریهای معقول و بدون دردسر تعیین کرد.
مهریه چیست و چه جایگاهی در قانون دارد؟
مهریه مالی است که بهصورت رسمی و قانونی از طرف مرد به زن در عقد ازدواج تعلق میگیرد. بر اساس قوانین ایران و فقه اسلامی، زن بهمحض عقد مالک مهریه میشود و میتواند هر زمان که بخواهد آن را مطالبه کند. هیچکس حتی خانواده زن یا مرد، حق ندارد در آن دخل و تصرف داشته باشد. هدف اصلی از مهریه، حمایت مالی از زن و ایجاد تعهد در مرد نسبت به زندگی مشترک است.
دلایل تعیین سقف قانونی برای میزان مهریه
افزایش نگرانکننده تعداد زندانیان مهریه و بالا رفتن مهریههای نجومی باعث شد قانونگذار سقف مشخصی برای مهریه قابل وصول تعیین کند.
قانون جدید مهریه در واقع میگوید تا ۱۱۰ سکه تمام بهار آزادی، مرد موظف به پرداخت است و اگر نپردازد، ممکن است با بازداشت مواجه شود. اما برای بیشتر از این مقدار، زن باید ثابت کند که مرد توانایی پرداخت دارد. این تغییر با هدف کاهش آمار زندانیان، کاهش سوءاستفادهها و منطقیتر شدن ازدواجها انجام شده است.
میزان مهریه قانونی در حال حاضر چقدر است؟
برای میزان مهریه قانونی زوج باید شرایط زیر را داشته باشد تا زوجه بتواند مهریه را دریافت کند.
سقف قانونی مهریه بدون نیاز به اثبات توانایی مالی
بر اساس قانون، پرداخت مهریه تا سقف ۱۱۰ سکه تمام بهار آزادی بدون نیاز به اثبات تمکن مالی مرد، قانونی و قابل وصول است.
شرایط پرداخت مهریه بیش از ۱۱۰ سکه
برای دریافت مبلغ مازاد بر ۱۱۰ سکه، زن باید در دادگاه توانایی مالی همسر را اثبات کند.
ضمانت اجرا در صورت عدم پرداخت مهریه
در صورت امتناع از پرداخت مهریه تا سقف قانونی، امکان اعمال ضمانتهایی مانند توقیف اموال، ممنوعالخروجی و حتی جلب مرد وجود دارد.
هدف از تعیین سقف قانونی برای مهریه
این محدودیت قانونی برای پیشگیری از زندانیشدن مردان به دلیل مهریههای سنگین و کمک به کنترل بحرانهای خانوادگی وضع شده است.
لزوم واقعبینی در تعیین مهریه
تعیین مهریه باید متناسب با توان مالی زوج و با در نظر گرفتن محدودیتهای قانونی صورت گیرد.
نحوه محاسبه مهریههای غیرنقدی یا ترکیبی
در صورت درج اقلام غیر از سکه به عنوان مهریه، ارزش آنها به قیمت روز معادلسازی شده و در چارچوب سقف قانونی محاسبه میشود.
مهریه قابل وصول یعنی چه؟
«مهریه قابل وصول» یعنی میزانی از مهریه که زن میتواند از طریق دادگاه آن را مطالبه کند و در صورت عدم پرداخت، ضمانت اجرایی مثل توقیف اموال یا حکم جلب مرد اعمال شود.
بر اساس قانون جدید، این سقف ۱۱۰ سکه است. مهریههای بیشتر از این مقدار نیز قابل ثبت هستند، اما دریافت آنها نیازمند طی مراحل قضایی و اثبات توان مالی مرد است. این قانون باعث شد در سالهای اخیر هزاران زندانی مهریه آزاد شوند.
ضمانت اجرای عدم پرداخت مهریه چیست؟
اگر مرد مهریه قانونی (۱۱۰ سکه یا کمتر) را نپردازد و نتواند ناتوانی مالی خود را ثابت کند، ممکن است با حکم جلب و حتی زندان مواجه شود. برای مبالغ بالاتر، زن باید در دادگاه نشان دهد که مرد از نظر مالی قادر به پرداخت است.
زن همچنین میتواند اموال مرد را توقیف کند یا درخواست ممنوعالخروجی بدهد. با وجود اصلاحات جدید، مهریه همچنان یک ابزار قانونی معتبر برای حمایت از حقوق زن محسوب میشود.
چطور مهریهای معقول و قابل پرداخت تعیین کنیم؟
برای تعیین میزان مهریه منطقی، لازم است که تصمیمگیری با توجه به شرایط واقعی و توان مالی هر دو طرف انجام شود. انتخاب مبلغ مهریه باید به گونهای باشد که در صورت نیاز، قابل پرداخت باشد و فشار مالی و روانی بر هیچ یک از طرفین وارد نکند. در این راستا، شرایط مالی مرد، وضعیت اقتصادی خانوادهها، سطح تحصیلات، شغل و سبک زندگی هر دو طرف باید مورد توجه قرار گیرد.
تعیین مهریههای بسیار بالا، به جای ایجاد امنیت و حمایت، میتواند موجب ایجاد مشکلات حقوقی و تنشهای طولانیمدت شود. مهریهای که هم حقوق زن را محترم بشمارد و هم قابل پرداخت باشد، به ایجاد فضایی امن و اعتمادآمیز در زندگی مشترک کمک میکند.
راهنمای انتخاب مهریه برای عقد و ثبت ازدواج
اگر در آستانه عقد هستید یا قصد ثبت رسمی ازدواج را دارید، دانستن این نکات مهم برای شرایط مهریه ضروری می باشد:
1. سقف مهریه قابل وصول را ۱۱۰ سکه در نظر بگیرید.
2. در صورت تمایل، مهریهای بیشتر تعیین کنید، اما توجه داشته باشید دریافت آن دشوارتر خواهد بود.
3. ارزش اقلام غیرنقدی را مشخص کرده و در سند عقد ذکر کنید.
4. از مشاوران حقوقی گروه وکلای پیام مشاور و دفاتر ثبت ازدواج کمک بگیرید تا بدون خطا مهریه تعیین شود.
نقش وکیل در تعیین و مطالبه میزان مهریه
مشورت با یک وکیل مهریه در زمینه حقوق خانواده میتواند نقش مهمی در تعیین درست و قانونی میزان مهریه داشته باشد. وکیل با آگاهی از آخرین تغییرات قانون، به زوجین کمک میکند تا مهریهای معقول و مطابق با توان مالی تعیین کنند و در صورت بروز اختلاف، مسیر قانونی مطالبه آن را طی کنند.
اگر با موضوع مهریه درگیر هستید یا نیاز به راهنمایی دقیقتری دارید، میتوانید از خدمات گروه وکلای پیام مشاور بهرهمند شوید. برای تماس با وکلای متخصص در این زمینه، کافی است از طریق شماره تلفن درجشده در سایت یا فرم درخواست مشاوره اقدام کنید تا در کمترین زمان با شما ارتباط برقرار شود.
جمعبندی
قانون جدید مهریه، سقف ۱۱۰ سکه را به عنوان مهریه قابل وصول تعیین کرده تا هم از ناتوانی مالی مردان جلوگیری شود و هم حقوق قانونی زنان حفظ شود.
اگر در مرحله عقد یا اختلاف هستید، آگاهی از این قوانین میتونه شما رو از دردسرهای آینده نجات بده. با انتخاب مهریهای معقول و مشورت با وکیل، هم آرامش در زندگی مشترک بیشتر میشه، هم احتمال مشکلات حقوقی کاهش پیدا میکنه.
سوالات متداول
1. میزان مهریه قانونی در حال حاضر چقدر است؟
بر اساس قانون، پرداخت مهریه تا سقف ۱۱۰ سکه تمام بهار آزادی بدون نیاز به اثبات تمکن مالی مرد، قانونی و قابل وصول است.
2. مهریه قابل وصول یعنی چه؟
«مهریه قابل وصول» به میزان مهریهای گفته میشود که زن میتواند از دادگاه مطالبه کند. سقف آن ۱۱۰ سکه است و برای بیشتر از این مقدار، زن باید توان مالی مرد را ثابت کند.
