مهریه عندالاستطاعه یک نوع مهریه است که مرد را تنها در صورتی ملزم به پرداخت میکند که توانایی مالی برای این کار داشته باشد. در این نوع مهریه، برخلاف مهریه عندالمطالبه که زن میتواند هر زمان خواست مهریه را درخواست کند، مرد تنها زمانی موظف به پرداخت است که استطاعت مالیاش ثابت شود. زن باید با ارائه مدارک لازم، توان مالی شوهرش را اثبات کند. در صورتی که دادگاه توان مالی مرد را تایید کند، او را به پرداخت مهریه موظف میکند و در صورت عدم پرداخت، ممکن است حکم جلب صادر شود.
اما در صورتی که مرد توان مالی نداشته باشد، او تا زمانی که قادر به پرداخت مهریه نشود، مسئولیتی در این زمینه نخواهد داشت. این نوع مهریه ممکن است برای زن چالشبرانگیز باشد زیرا تا زمانی که نتواند توان مالی شوهر را اثبات کند، امکان مطالبه مهریه را نخواهد داشت. گروه وکلای پیام مشاور در زمینه مشاوره حقوقی مهریه و مسائل مرتبط با آن، آمادگی ارائه مشاوره تخصصی را دارد. برای دریافت مشاوره حقوقی در خصوص مهریه و دیگر مسائل حقوقی، با ما تماس بگیرید.
پرداخت مهریه عندالاستطاعه
برای الزام مرد به پرداخت مهریه عندالاستطاعه، زوجه باید شرایط قانونی لازم را اثبات کند.
در این نوع مهریه، پرداخت تنها زمانی ممکن است که توانایی مالی مرد محرز شود.
زوجه باید مدارک و مستندات معتبر برای اثبات تمکن مالی مرد ارائه دهد.
در صورت تأیید توانایی مالی مرد توسط دادگاه، مرد موظف به پرداخت مهریه خواهد شد.
چنانچه مرد توانایی مالی نداشته باشد، پرداخت مهریه به تعویق میافتد تا زمانی که توان مالی او احراز شود.
شرایط الزام به پرداخت مهریه در صورت توانایی مالی
اثبات تمکن مالی زوج:
زوجه باید اثبات کند که مرد از نظر مالی توانایی پرداخت مهریه را دارد. این کار میتواند از طریق ارائه مدارک و مستندات مالی یا درخواست استعلام از دادگاه انجام شود. دادگاه میتواند اموال منقول و غیرمنقول، حسابهای بانکی و سایر داراییهای مرد را بررسی کند. در صورت تأیید توانایی مالی مرد، حکم پرداخت مهریه صادر میشود.
عدم احراز توانایی مالی مرد:
اگر مرد از نظر مالی ناتوان باشد و زوجه نتواند استطاعت مالی او را اثبات کند، دادگاه حکم جلب صادر نخواهد کرد. در این صورت، مرد تا زمانی که توان مالیاش احراز نشود، از پرداخت مهریه معاف خواهد بود.
تقلب یا انتقال اموال برای فرار از پرداخت مهریه:
اگر دادگاه متوجه شود که مرد عمداً اموال خود را منتقل کرده یا پنهان کرده تا از پرداخت مهریه اجتناب کند، معاملات انجام شده به این قصد باطل خواهد شد و مرد موظف به پرداخت مهریه به نرخ روز (بر اساس ارزش فعلی) زمانی که توان مالی داشته باشد خواهد بود.
مزایا مهریه عندالاستطاعه
حبسزدایی: جلوگیری از زندانی شدن مرد در صورت عدم توانایی مالی، که یکی از مهمترین مزایای این نوع مهریه است.
فشار مالی کمتر: چون مرد تنها در صورتی که توانایی مالی کافی داشته باشد، موظف به پرداخت مهریه است. این باعث میشود که مرد از فشار مالی کمتری رنج ببرد.
انعطافپذیری: امکان تنظیم مهریه به صورت اقساطی یا تا زمانی که مرد توانایی مالی پیدا کند، وجود دارد. این میتواند برای زوجین در شرایط خاص، راهحلی مناسب باشد.
معایب مهریه عندالاستطاعه
عدم الزام به پرداخت فوری: زن نمیتواند مرد را به پرداخت مهریه مجبور کند مگر اینکه استطاعت مالی او را اثبات کند، که این موضوع باعث میشود زن در برخی شرایط حقوق خود را به تعویق بیاندازد.
انتقال اموال برای فرار از پرداخت: مرد ممکن است برای فرار از پرداخت مهریه، اموال خود را به نام دیگری منتقل کرده یا آنها را مخفی کند، که این میتواند منجر به تضییع حقوق زن شود.
ضرر به زن: اگر مرد از دادن اطلاعات درست در مورد وضعیت مالی خود امتناع کند، زن نمیتواند حکم جلب او را بگیرد یا وی را به پرداخت مهریه ملزم کند تا زمانی که استطاعت مالی او اثبات شود.
پیچیدگیهای اثبات استطاعت مالی: اثبات توانایی مالی مرد در دادگاه ممکن است زمانبر و پیچیده باشد و در این مدت، زن مجبور است بدون دریافت مهریه منتظر بماند.
احتمال ناتوانی در دریافت مهریه: در صورتی که مرد توان مالی نداشته باشد و زن نتواند شواهد کافی ارائه دهد، او ممکن است عملاً نتواند مهریه خود را دریافت کند.
مراحل و نحوه پرداخت مهریه عندالاستطاعه
در صورتی که زوجه بخواهد زوج را به پرداخت مهریه عندالاستطاعه ملزم کند، باید مراحل زیر را طی کند:
۱. اقامه دعوا:
زوجه باید به دفاتر خدمات قضایی مراجعه کرده و دادخواست خود را مبنی بر مطالبه مهریه به طرفیت زوج ثبت کند، تا پرونده جهت بررسی به دادگاه خانواده ارجاع شود.
۲. اثبات استطاعت مالی زوج:
پس از ثبت دادخواست، پرونده به دادگاه خانواده ارجاع میشود و زوجه باید برای الزام زوج به پرداخت مهریه، استطاعت مالی او را ثابت کند.
۳. صدور حکم به پرداخت مهریه:
اگر دادگاه از طریق استعلامات لازم به این نتیجه برسد که زوج توانایی مالی دارد، حکم به پرداخت مهریه صادر میشود و مرد ملزم به پرداخت آن خواهد شد.
۴. نحوه پرداخت مهریه:
در صورتی که زوج توانایی پرداخت مهریه را بهصورت کامل و نقدی داشته باشد، دادگاه او را به پرداخت یکجای مهریه ملزم میکند.
اما اگر مرد توانایی پرداخت کامل را نداشته باشد، میتواند دادخواست اعسار ارائه دهد و تقاضای تقسیط مهریه را مطرح کند.
بهطور کلی، اگر زوجه نتواند استطاعت مالی زوج را اثبات کند، مرد الزامی به پرداخت مهریه نخواهد داشت و زن نیز نمیتواند حکم جلب او را بگیرد.
قانون جدید مهریه عندالاستطاعه
مطالبه ۱۱۰ سکه:
قانونگذار در قانون جدید مهریه، زوجه را تنها مستحق مطالبه ۱۱۰ سکه میداند و تنها بابت این مقدار مرد را به ضمانت اجرای قانونی و حکم جلب محکوم میکند.
پرداخت مهریه در صورت توانایی مالی:
این قضیه در رابطه با مهریه بر اساس استطاعت مالی نیز صدق میکند و مرد تنها به پرداخت ۱۱۰ سکه ملزم است، مگر زوجه بتواند ثابت کند که مرد قادر به پرداخت مازاد از ۱۱۰ سکه است.
اثبات مازاد بر ۱۱۰ سکه:
در صورتی که زوجه بتواند با ارائه مدارک ادعای خود را ثابت کند، دادگاه به خواسته او ترتیب اثر میدهد و مرد را به پرداخت فوری و نقدی مهریه ملزم میکند.
تقسیط مهریه:
در صورتی که مرد نتواند مهریه را یکجا پرداخت کند، میتواند درخواست تقسیط آن را بدهد. دادگاه بررسی میکند که آیا مرد میتواند اقساط مهریه را پرداخت کند. اگر این امکان وجود داشته باشد، مهریه به اقساط تقسیم میشود و مرد موظف به پرداخت آن در زمانهای مشخص میشود.
هدف قانونگذار:
هدف قانونگذار در قانون جدید مهریه کاهش حبس تعزیری بوده به گونهای که مرد به دلیل عدم پرداخت مهریه حبس نکشد.
اهمیت وکیل در مطالبه مهریه بر اساس استطاعت مالی
اثبات توانایی مالی مرد نقش اساسی در الزام او به پرداخت مهریه بر اساس استطاعت مالی دارد. اگر زن بتواند با ارائه مدارک مستند، تمکن مالی همسر خود را ثابت کند، دادگاه او را ملزم به پرداخت مهریه خواهد کرد. در این میان، حضور وکیل متخصص مهریه اهمیت بسیاری دارد؛ زیرا وکیل با آگاهی از قوانین و راههای قانونی، میتواند مدارک و اسناد مالی مرد را بررسی کرده و در دادگاه ارائه دهد.
همچنین، وکیل میتواند با اقدامات قانونی مناسب، از انتقال اموال توسط مرد به قصد فرار از پرداخت مهریه جلوگیری کند. در بسیاری از موارد، مردان برای فرار از پرداخت مهریه، اموال خود را به نام دیگران منتقل میکنند، اما وکیل متخصص میتواند این اقدامات را شناسایی کرده و با درخواست توقیف اموال، از تضییع حقوق زن جلوگیری کند.
سخن پایانی
در این مقاله، مهریه بر اساس استطاعت مالی، نحوه پرداخت آن و مزایا و معایب این نوع مهریه را بهطور مفصل بررسی کردیم. همانطور که گفته شد، پرداخت این مهریه تنها در صورتی بر عهده مرد قرار میگیرد که توانایی مالی او برای دادگاه محرز شود و این اثبات بر عهده زوجه است. در نتیجه، زن برای مطالبه مهریه خود باید مدارک و مستندات لازم را ارائه دهد تا الزام مرد به پرداخت آن از سوی دادگاه صادر شود.
با وجود اینکه مهریه بر اساس استطاعت مالی از نظر حقوقی به نفع مرد است و او را تنها در صورت داشتن استطاعت مالی موظف به پرداخت میکند، این امر میتواند در برخی شرایط منجر به تضییع حقوق زن شود، بهویژه زمانی که مرد از پرداخت مهریه امتناع کرده یا اموال خود را مخفی کند.
سوالات متداول
1. آیا شرط پرداخت مهریه عندالاستطاعه، به ضرر زوجه است؟
تعیین مهریه بر اساس استطاعت مالی در عقد نکاح لزوماً به ضرر زوجه نیست. اما میتواند او را با محدودیتهایی مواجه کند. در این نوع مهریه، زن باید استطاعت مالی مرد را ثابت کند تا بتواند دادگاه را ملزم به صدور حکم پرداخت نماید.
۲. آیا در مهریه بر اساس استطاعت مالی، امکان گرفتن حکم جلب مرد وجود دارد؟
خیر، در مهریه بر اساس استطاعت مالی، زن نمیتواند صرفاً به دلیل عدم پرداخت مهریه، درخواست حکم جلب مرد را داشته باشد. مگر اینکه با ارائه مدارک معتبر ثابت کند که مرد توانایی مالی دارد اما عمداً خود را معسر نشان میدهد و قصد فرار از پرداخت مهریه را دارد.
3. آیا مرد میتواند از پرداخت مهریه خودداری کند؟
مرد نمیتواند از پرداخت مهریه خودداری کند، مگر اینکه توان مالی نداشته باشد و زن نتواند این موضوع را اثبات کند.


