مهرالمسمی یکی از مهمترین حقوق مالی زن در عقد نکاح است که به محض جاری شدن عقد، بهعنوان دِینی بر ذمه مرد قرار میگیرد. با این حال، بسیاری از زوجین نمیدانند مهرالمسمی دقیقاً چه شرایطی دارد، چگونه قابل مطالبه است و مهمتر از همه، قانون جدید درباره ضمانت اجرای آن بهویژه محدودیت حبس تا سقف ۱۴ سکه چه تأثیری بر حقوق طرفین گذاشته است.
در این مقاله، بهصورت جامع و کاربردی به تعریف مهرالمسمی و انواع مهریه شرایط صحت آن، مبانی فقهی، نحوه مطالبه قانونی، پیامدهای عدم پرداخت، قانون جدید ۱۴ سکه و در نهایت نمونه دادخواست رسمی مطالبه مهرالمسمی میپردازیم تا بدون ابهام، پاسخ تمام سؤالات حقوقی خود را دریافت کنید.
✅ مهرالمسمی چیست؟
هنگامیکه زن و مرد در زمان عقد نکاح درباره نوع و مقدار مهریه به توافق برسند، آن مهریه «مهرالمسمی» نامیده میشود. این توافق ممکن است شامل سکه، وجه نقد، ملک، یا حتی کالایی با ارزش اقتصادی مشخص باشد.
از نظر قانون، همین توافق کافی است تا حق مطالبه برای زن ایجاد شود. مهرالمسمی نماد التزام مالی شوهر در برابر زن است و به محض وقوع عقد، زن مالک آن میشود.
این مالکیت بدون هیچ شرط اضافی برقرار است مگر آنکه در عقد، شرطی دیگر ذکر شده باشد. اهمیت این تعریف در دادگاه خانواده آشکار میشود، چراکه نوع مهریه تعیینشده بر نحوه مطالبه و اجرای آن تأثیر مستقیم دارد.
✅ تفاوت مهرالمسمی با سایر انواع مهریه
انواع مهریه در حقوق ایران شامل مهرالمسمی، مهرالمثل و مهرالمتعه است. تفاوت اصلی در شیوهی شکلگیری آنهاست. مهرالمسمی با توافق زوجین تعیین میشود.
مهرالمثل در صورت بطلان یا عدم ذکر مهریه توسط دادگاه مشخص میشود، و مهرالمتعه زمانی است که قبل از نزدیکی، طلاق رخ دهد. مهرالمسمی از ابتدا شفاف و مشخص است و معمولاً امتیاز بیشتری برای زن دارد زیرا توافق شفاهی یا کتبی مبنای مطالبه است. به همین دلیل بیشتر ازدواجها با مهرالمسمی ثبت میشوند.
در مقابل، مهرالمثل به عرف و شأن زن وابسته است و ممکن است با اختلاف نظر همراه باشد. به لحاظ حقوقی، تعیین مهرالمسمی در زمان عقد، سادهترین و مطمئنترین مسیر برای جلوگیری از مناقشههای آینده است.
✅ مهرالمسمی در قانون مدنی
مطابق ماده ۱۰۸۰ قانون مدنی، تعیین مقدار مهر منوط به توافق طرفین است. این ماده فلسفه مهمی را میرساند: مهرالمسمی بر پایه آزادی اراده زوجین بنا شده است و قانون دخالت مستقیمی در تعیین مقدار آن ندارد.
بنابراین، مهریه میتواند کم یا زیاد باشد و هیچ سقف یا کف قانونی ندارد، مگر در ضمانت اجراهای بعدی. در عمل، این توافق نشاندهنده اعتماد دو طرف و احترام به حقوق مالی زن است.
البته باید توجه کرد که هر توافقی باید مشروع و قابل تحقق باشد تا در آینده موجب بطلان عقد نشود. دادگاهها هنگام بررسی، به اصل رضایت طرفین توجه ویژه دارند و هر شرط خلاف قانون یا شرع را نادیده میگیرند.
✅ محدودیت تعیین مهر توسط زن
بر اساس ماده ۱۰۹۰ قانون مدنی، اگر اختیار تعیین مهر به زن داده شود، او نمیتواند مهری بیش از مهرالمثل تعیین کند. این ماده برای جلوگیری از تعیین مهریههای نامتعارف وضع شده است و هدفش حفظ تعادل حقوقی در ارکان عقد است.
فرض کنید در عقد، تعیین میزان مهر به زن واگذار شود و او مهری خارج از توان و عرف انتخاب کند؛ در این حالت، دادگاه با استناد به ماده ۱۰۹۰، مهر را تا حد مهرالمثل کاهش میدهد.
این قاعده از سوءاستفاده احتمالی از اختیار تعیین مهر جلوگیری میکند و به نوعی تعادل اقتصادی در روابط زوجین ایجاد مینماید. بنابراین، توافق در تعیین مهر باید منطقی و منطبق بر عرف باشد تا از چالشهای قضایی آینده پیشگیری شود.
✅ تلفظ مهرالمسمی چگونه است؟
واژه مهرالمسمی از نظر لغوی و فقهی از ترکیب «مَهر»، «ال» و «مُسَمّی» تشکیل شده است. تلفظ صحیح و معیار این اصطلاح در متون حقوقی و فقهی به صورت زیر است:
مَهرُالمُسَمّی
(Mehr‑ol‑Mosammā)
در گفتار عرفی و محاورهای، گاهی این واژه به شکلهایی مانند «مهرالمُسمی» یا «مهرالمَسمی» تلفظ میشود، اما این موارد از نظر علمی و حقوقی تلفظ دقیق محسوب نمیشوند. تلفظ صحیح آن با ضمه روی حرف «ر» در کلمه مهر و تشدید روی حرف «س» در واژه مسمّی است.
واژه «مُسَمّی» در زبان عربی به معنای «نامگذاریشده و تعیینشده» است. بر همین اساس، مهرالمسمی به مهری اطلاق میشود که نوع و میزان آن در زمان انعقاد عقد نکاح با تراضی طرفین مشخص شده باشد.
در اسناد رسمی ازدواج، دادخواستهای مطالبه مهریه، آرای دادگاه خانواده و منابع فقهی، همین نگارش و تلفظ بهعنوان شکل صحیح و استاندارد به کار میرود.
✅ مبانی فقهی و دیدگاه فقها درباره مهرالمسمی (فقه امامیه)
مهرالمسمی در فقه امامیه مالی است که با توافق زوجین در زمان عقد نکاح تعیین میشود و به محض وقوع عقد، زن مالک آن میگردد. از دیدگاه فقها، شارع مقدس حداقل یا حداکثر خاصی برای مهر تعیین نکرده و معیار اصلی، توافق طرفین و داشتن شرایط عمومی صحت است.
بر اساس نظر مشهور فقهای امامیه و منابعی مانند تحریرالوسیله، مهر تعیینشده زمانی صحیح است که مالیت داشته، مشروع، قابل تملک و قابل تسلیم باشد. کم یا زیاد بودن مقدار مهر، تأثیری در صحت آن ندارد، هرچند از نظر اخلاقی به اعتدال توصیه شده است.
همین مبانی فقهی، پایه تدوین مواد ۱۰۸۰ و ۱۰۸۲ قانون مدنی قرار گرفته و نشان میدهد که مهر تعیینشده در حقوق ایران، مستقیماً برگرفته از فقه امامیه است.
✅ شرایط صحت مهرالمسمی
مهرالمسمی برای اینکه از نظر قانون معتبر باشد، باید واجد شرایط خاصی باشد؛ شرایطی که نبود هرکدام میتواند باعث بطلان مهریه شود. قانونگذار برای اطمینان از مشروعیت و قابلیت اجرای قرارداد مالی میان زوجین، این ضوابط را مشخص کرده است.
لزوم مالیت داشتن مهرالمسمی
یکی از اصول مهم در صحت مهر، داشتن مالیت است؛ یعنی مهریه باید در عرف ارزش مالی داشته باشد و بتوان آن را خرید و فروش کرد. مثلاً تعیین «محبت همیشگی» یا «تعهد به انجام کاری اخلاقی» فاقد مالیت است و از دید حقوقی باطل است.
برای مثال اگر در عقدنامۀ زوجین نوشته شود که «مهریه زوجه، خواندن روزانه یک سوره از قرآن توسط زوج باشد»، این مهریه از نظر قانون مالیت ندارد؛ چون قابل ارزیابی مالی نیست و نمیتوان آن را مطالبه کرد.
قابل تملک و قابل انتقال بودن مهریه
مهریه باید چیزی باشد که زن بتواند مالک آن شود و شوهر بتواند آن را منتقل کند. اموال عمومی یا اموالی که قانون مالکیت آن را منع میکند، نمیتوانند مهر باشند.
مثلاً «بخشی از رودخانه» یا «اراضی ملی» قابل انتقال نیستند. دادگاه در بررسی اعتبار مهر به امکان تملک توجه خاص دارد. در نتیجه، بهترین توصیه حقوقی این است که مهریه در قالب مال خصوصی و قابل انتقال تعیین شود تا در زمان مطالبه، اجرای آن ممکن و قانونی باشد.
معلوم و معین بودن مهرالمسمی
عدم شفافیت در مقدار یا نوع مهر موجب بطلان آن میشود. مهر باید عدد، نوع و خصوصیات مشخص داشته باشد تا در زمان مطالبه هیچ ابهامی ایجاد نشود.
برای مثال تعیین «مقداری طلا» یا «چند سکه» بدون بیان دقیق تعداد یا وزن، موجب بیاعتباری است. حتی اگر توافق شفاهی وجود داشته باشد، تا زمانی که مقدار معین نشود، مهر قابل مطالبه نخواهد بود. بنابراین، ثبت دقیق جزئیات در عقدنامه ضروری است.
مشروع و حلال بودن مهرالمسمی
مهریه باید مشروع و مطابق با قوانین کشور باشد. تعیین اموال غیرقانونی مانند مشروبات الکلی یا مواد ممنوعه نهتنها باعث بطلان مهر میشود، بلکه عقد را هم دچار مشکل فقهی میکند. دادگاهها در این زمینه سختگیرند و هرچه مخالف شرع باشد، فاقد اعتبار تلقی میشود.
قابلیت تسلیم مهرالمسمی
مهر باید قابلیت تحویل داشته باشد؛ یعنی از نظر عرفی و عملی زوج توانایی تسلیم آن را داشته باشد. تعیین چیزی که موجود نیست یا تحویلش ممکن نیست، مهر را باطل میکند. بهطور مثال، تعیین «خانهای که هنوز ساخته نشده و مالکیت ندارد» مهر صحیحی نیست.
✅ وضعیت مهرالمسمی در عقد دائم
در عقد دائم اگر مهر تعیین نشود، عقد همچنان معتبر است. اما در صورت وقوع نزدیکی، زن مستحق مهرالمثل میشود. قانون در این حالت به حقوق مالی زن توجه دارد تا از زیان او جلوگیری کند.
گاهی در عقد دائم، طرفین عمدا تعیین مهر را به پس از عقد موکول میکنند؛ در این صورت، پس از توافق، مهرالمسمی شکل میگیرد. بنابراین نبود مهرالمسمی در عقد دائم به معنای بطلان ازدواج نیست و فقط نوع تکلیف مالی تغییر میکند.
✅ مهرالمسمی در عقد موقت
در عقد موقت، تعیین مهر شرط صحت عقد است. بدون ذکر مهر، عقد موقت از اساس باطل خواهد بود؛ زیرا فلسفهی این نوع ازدواج بر توافق مالی و مدتدار استوار است.
فقه نیز تصریح دارد که اگر مهریه در عقد موقت ذکر نشود، عقد وجود خارجی ندارد. ازاینرو دقت در تعیین مقدار و نوع مهرالمسمی در عقد موقت بسیار ضروری است.
✅ تفاوت مهر تعیینشده و مهرالمثل
مهر تعیینشده بر پایه توافق زوجین شکل میگیرد، در حالی که مهرالمثل زمانی تعیین میشود که مهر تعیین نشده یا مهر باطل باشد. دادگاه در تعیین مهرالمثل شأن و موقعیت اجتماعی زن، عرف محل، سن، تحصیلات و وضعیت اقتصادی را ملاک قرار میدهد.
در نتیجه، مهرالمثل معمولاً عددی نزدیک به مهریههای مرسوم در همان منطقه است. تفاوت مهم در اینجاست که مهر تعیینشده دقیقاً همان است که زوجین توافق کردهاند، اما مهرالمثل بر اساس تشخیص قضایی و عرفی تعیین میشود.
✅ مهرالسنه چیست؟
مهرالسنه همان مهری است که پیامبر اسلام (ص) برای حضرت فاطمه (س) تعیین کردند، معادل حدود ۵۰۰ درهم نقره که امروزه تقریباً برابر با چند میلیون تومان است. از دید فقهی، این مقدار جنبهی توصیهای دارد؛ یعنی مهریه زیاد پسندیده نیست اما محدودی نیز ندارد.
✅ نظر فقها درباره مهرالسنه
فقهای امامیه مهرالسنه را نشانه اعتدال معرفی کردهاند و آن را میزان اخلاقی برای تعیین مهریه دانستهاند، نه یک الزام قانونی. در واقع، افراد آزادند بیش از آن یا کمتر از آن مهر تعیین کنند.
✅ تفاوت مهرالسنه با مهر تعیینشده
مهرالسنه توصیهای اخلاقی است؛ اما مهرالمسمی یک توافق حقوقی الزامآور است که قابلیت مطالبه دارد. ممکن است مهریهای مطابق با مهرالسنه تعیین شود، ولی ماهیت آن همچنان مهر تعیینشده است چون میان زوجین توافق شده است.
✅ آیا مهریه بیش از ۱۱۰ سکه قابل مطالبه است؟
طبق قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی، مهریه تا سقف ۱۱۰ سکه ضمانت اجرای کیفری دارد؛ یعنی اگر شوهر پرداخت نکند، ممکن است بازداشت شود. اما بیش از آن نیز قابل مطالبه است، فقط ضمانت اجرا تغییر میکند. برای مازاد بر ۱۱۰ سکه، زن باید ثابت کند که شوهر توانایی پرداخت دارد.
برای مثال اگر مهریه ۵۰۰ سکه باشد، زن میتواند کل مبلغ را مطالبه کند، اما فقط بابت ۱۱۰ سکه امکان صدور حکم جلب وجود دارد و برای باقی باید اموال یا درآمد شوهر شناسایی گردد.
✅ نحوه مطالبه مهرالمسمی و نمونه دادخواست رسمی آن
در این بخش بهصورت مرحلهبهمرحله توضیح میدهیم که زن چگونه میتواند مهرالمسمی را مطالبه کند، چه زمانی مراجعه به اجرای ثبت سریعتر و مؤثرتر است و در چه شرایطی باید از طریق دادگاه خانواده اقدام کرد. همچنین، برای جلوگیری از اشتباهات رایج، نمونه دادخواست رسمی و استاندارد در انتهای مقاله ارائه شده است.
✅ مطالبه مهرالمسمی از طریق اجرای ثبت
این شیوه زمانی کاربرد دارد که مهریه در سند رسمی ازدواج درج شده باشد.
مراحل اجرای ثبت:
1. مراجعه به دفترخانه ازدواج:
زن یا وکیلش با در دست داشتن اصل عقدنامه و مدارک هویتی، به همان دفترخانهای که ازدواج در آن ثبت شده مراجعه میکند.
2. درخواست صدور اجرائیه مهریه:
دفترخانه، بهدرخواست زن، اجرائیه رسمی مهریه را صادر میکند.
3. ابلاغ اجرائیه به شوهر:
اداره ثبت، اجرائیه را به شوهر ابلاغ کرده و مهلت قانونی برای پرداخت مشخص میکند.
4. توقیف اموال در صورت عدم پرداخت:
اگر شوهر ظرف مهلت مقرر پرداخت نکند، اداره ثبت میتواند اموال، حساب بانکی یا حقوق او را توقیف کند.
مزایای این روش:
سرعت بالا و نیاز کمتر به تشریفات قضایی
بدون نیاز به تشکیل پرونده در دادگاه
محدودیتها:
امکان بررسی ادعای اعسار یا اختلاف وجود ندارد.
فقط موارد ساده (مثل مهریههای سکهای مشخص) مناسب هستند.
✅ مطالبه مهرالمسمی از طریق دادگاه خانواده
در مواردی که مهریه سنگین، اختلافی یا شوهر ادعای ناتوانی مالی دارد، مسیر دادگاه خانواده مناسبتر است.
مراحل دادگاه خانواده:
1. ثبت دادخواست مطالبه مهریه:
زن دادخواست خود را از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت میکند.
2. ارجاع به دادگاه صالح و تعیین وقت رسیدگی:
پرونده به دادگاه خانواده ارسال شده و جلسه رسیدگی تعیین میشود.
3. بررسی اسناد و دفاعیات طرفین:
دادگاه، عقدنامه و سایر مدارک زن و شوهر را بررسی میکند.
4. امکان صدور دستور تأمین خواسته:
در صورت احتمال انتقال اموال از سوی شوهر، دادگاه میتواند دستور توقیف دارایی صادر کند.
5. بررسی ادعای اعسار (ناتوانی مالی):
اگر شوهر مدعی شود توان پرداخت ندارد، دادگاه وضعیت مالی او را بررسی میکند. در صورت اثبات، حکم تقسیط مهرالمسمی صادر میشود.
6. صدور حکم نهایی و مرحله اجرا:
پس از قطعیت حکم، زن میتواند با مراجعه به اجرای احکام دادگاه، مهرالمسمی دریافت کند.
✅ جدول مقایسهای اجرای ثبت و دادگاه خانواده
| معیار مقایسه | اجرای ثبت | دادگاه خانواده |
|---|---|---|
| مرجع رسیدگی | اداره ثبت اسناد | دادگاه خانواده |
| نحوه شروع | مراجعه به دفترخانه ازدواج | ثبت دادخواست قضایی |
| سرعت رسیدگی | ✅ سریعتر | ⏳ کندتر |
| امکان بررسی اعسار | ❌ ندارد | ✅ دارد |
| توقیف اموال | ✅ بله | ✅ بله |
| صدور حکم جلب | ❌ ندارد | ✅ ممکن است |
| مناسب برای | مهریههای ساده و مشخص | مهریههای سنگین یا اختلافی |
| قانون ۱۴ سکه | ❌ اعمال نمیشود | ✅ اعمال میشود |
✅ قانون جدید ۱۴ سکه در مطالبه مهریه تعیینشده در عقد
طبق دستورالعمل جدید قوه قضاییه، حبس فقط تا سقف ۱۴ سکه تمام بهار آزادی اعمال میشود. برای بیش از ۱۴ سکه، زن باید توانایی مالی شوهر را اثبات کند. اگر شوهر معسر (ناتوان از پرداخت) شناخته شود، دادگاه فقط حکم مالی و تقسیط صادر میکند، نه حبس.
در رویه جدید قضایی، اگرچه مبنای قانونی سابق ۱۱۰ سکه بوده است، اما در عمل مطابق دستورالعملهای جدید قوه قضاییه، حبس مؤثر صرفاً تا سقف ۱۴ سکه اعمال میشود.
✅ اعسار از پرداخت مهریه تعیینشده در عقد
اعسار یعنی ناتوانی شوهر از پرداخت کامل مهریه.در چنین مواردی او میتواند در دادگاه، دادخواست اعسار بدهد. دادگاه با بررسی مستندات مانند درآمد، میزان اموال، و شهادت شهود، اگر اعسار را بپذیرد، مهریه را تقسیط میکند.
✅ محاسبه مهرالمسمی به نرخ روز
مهریه ممکن است سکهای یا نقدی باشد. اگر مهریه وجه نقد است، بر اساس شاخص بانک مرکزی و تورم به نرخ روز محاسبه میشود. اگر سکه باشد، ارزش مهریه مطابق قیمت روز بازار سکه تعیین میگردد. بدین ترتیب قدرت خرید زن حفظ میشود و از کاهش ارزش پول جلوگیری میشود.
✅ ضمانت اجرای عدم پرداخت مهرالمسمی
در صورت عدم پرداخت، زن میتواند با استناد به سند ازدواج، تقاضای توقیف اموال، ممنوعالخروجی یا جلب شوهر را مطرح کند. البته پس از اصلاحات قانونی، حبس تنها تا سقف ۱۱۰ سکه مجاز است.
در بسیاری موارد، زن با توقیف حساب بانکی یا ملک همسر توانسته است حقوق خود را وصول کند. دادگاه موظف است میان توان مالی زوج و حق زوجه تعادل برقرار کند تا زندگی دیگری در معرض نابسامانی قرار نگیرد.
✅ اگر مهرالمسمی باطل باشد، تکلیف عقد چیست؟
در صورت بطلان مهر، عقد ازدواج همچنان صحیح است و فقط مهر بیاثر میشود. در این شرایط، زن مستحق مهرالمثل یا مهرالمتعه خواهد بود.
اگر قبل از نزدیکی طلاق واقع شود، مهرالمتعه تعیین میشود و اگر نزدیکی انجام شود، مهرالمثل تعلق میگیرد. این حکم بهمنظور حفظ حقوق زن در برابر وقوع عقد بدون مهر معتبر وضع شده است.
✅ نمونه دادخواست مطالبه مهرالمسمی
در دادخواست باید مشخصات کامل زوجین، میزان و نوع مهریه، شماره ثبت عقد و دلایل مطالبه ذکر شود. همچنین گواهی عدم پرداخت از دفترخانه یا اظهارنامه لازم است.
ذکر مواد قانونی مانند ۱۰۸۰ و ۱۰۹۱ قانون مدنی در متن دادخواست اهمیت دارد. تنظیم دقیق دادخواست باعث سرعت در رسیدگی و جلوگیری از ابهام در اجرای حکم میشود.
این نمونه دادخواست، قالب عمومی مطالبه مهرالمسمی در دادگاه خانواده است و بسته به نوع عقد (دائم یا موقت)، میزان مهریه و وضعیت پرداخت، ممکن است جزئیات آن تغییر کند.
ریاست محترم دادگاه خانواده
با سلام و احترام
مشخصات خواهان
نام و نام خانوادگی: ……………………
نام پدر: ……………………
شماره ملی: ……………………
نشانی: ……………………
مشخصات خوانده
نام و نام خانوادگی: ……………………
نام پدر: ……………………
شماره ملی: ……………………
نشانی: ……………………
خواسته
مطالبه مهرالمسمی به میزان …………………… (مثلاً: ۱۱۰ عدد سکه تمام بهار آزادی / مبلغ ……… ریال وجه نقد) به انضمام کلیه خسارات قانونی و هزینه دادرسی.
احتراماً به استحضار میرساند اینجانب خواهان، به موجب عقد نکاح دائم/موقت منعقده در تاریخ …………… و ثبتشده به شماره …………… در دفترخانه شماره …………… با خوانده ازدواج نمودهام. مطابق مفاد سند ازدواج، مهریه اینجانب …………… تعیین گردیده است که از مصادیق مهرالمسمی بوده و وفق ماده ۱۰۸۰ قانون مدنی با تراضی طرفین تعیین شده است.
شرح دادخواست مطالبه مهر المسمی
نظر به اینکه به موجب ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی، به مجرد وقوع عقد، زن مالک مهر میشود و علیرغم مطالبه مکرر، خوانده از پرداخت مهریه امتناع نموده و تاکنون هیچگونه وجهی بابت آن پرداخت نکرده است، لذا مستنداً به مواد قانونی یادشده و با عنایت به حق قانونی اینجانب، تقاضای صدور حکم بر محکومیت خوانده به پرداخت مهرالمسمی مندرج در سند ازدواج به انضمام خسارات دادرسی و هزینههای قانونی مورد استدعاست.
خواسته نهایی
صدور حکم شایسته مبنی بر محکومیت خوانده به پرداخت کامل مهرالمسمی وفق مندرجات سند ازدواج، به انضمام کلیه خسارات قانونی و هزینه دادرسی.
سخن آخر
مهرالمسمی فقط یک عدد در عقدنامه نیست؛ حقی مالی است که ناآگاهی از آن میتواند سالها اختلاف و دعوای حقوقی بهدنبال داشته باشد. بسیاری تصور میکنند با عدم پرداخت مهر، حبس قطعی در انتظار مرد است، در حالی که در رویه جدید قضایی، ضمانت اجرای حبس عملاً به سقف ۱۴ سکه محدود شده است.
شناخت دقیق مقررات مهریه تعیینشده در عقد، مسیرهای صحیح مطالبه و پیامدهای عدم پرداخت، میتواند از تصمیمهای نادرست و طرح دعاوی پرهزینه جلوگیری کند. برای کسب اطلاعات بیشتر با گروه وکلای پیام مشاور تماس بگیرید تا مشاوره تخصصی دریافت کنید.
سوالات متداول
1. آیا مهریه تعیینشده در عقد فوراً پس از آن قابل مطالبه است؟
بله. به محض وقوع عقد، زن مالک کل مهریه میشود. این حق، حالّ است؛ یعنی زن میتواند در هر زمان حتی بدون نیاز به طلاق یا تمکین مهریه خود را مطالبه کند.
2. آیا مهرالمسمی پس از فوت زن یا مرد قابل مطالبه است؟
بله، مهرالمسمی دِین زوج محسوب میشود و با فوت زن یا مرد از بین نمیرود و از ترکه متوفی، پیش از تقسیم ارث قابل مطالبه است.
3. عدم پرداخت مهرالمسمی چه پیامدهایی دارد؟
در صورت عدم پرداخت، امکان صدور اجراییه، توقیف اموال و ممنوعالخروجی زوج وجود دارد و حبس نیز فقط تا سقف ۱۴ سکه و در صورت احراز تمکن مالی امکانپذیر است.
