نفقه یکی از مهمترین حقوق مالی زن در زندگی مشترک است که مرد موظف به پرداخت آن میباشد. این حق شامل تأمین نیازهای اساسی مانند مسکن، خوراک، پوشاک و سایر ملزومات متناسب با شأن زن است. اما اگر زن خانه را ترک کند یا اصطلاحاً قهر کند، آیا همچنان حق دریافت نفقه را دارد؟ موضوع نفقه زن قهر کرده به عوامل مختلفی بستگی دارد، از جمله دلایل ترک منزل، میزان تمکین خانم و دیدگاه قانونی نسبت به این موضوع.
در این مقاله، به بررسی شرایط پرداخت نفقه به زن در دوران قهر، ارتباط آن با تمکین و راهکارهای قانونی و مشاورهای برای حل اختلافات زناشویی میپردازیم.
چنانچه به نفقه زن یا مشاوره حقوقی نفقه نیاز دارید. گروه وکلای پیام مشاور آماده است تا شما را در این مسیر یاری کند. با ارتباط با ما، میتوانید به راحتی و با اطمینان خاطر مشکلات حقوقی خود را حل کنید.
✅دلایل قهر در زندگی زناشویی و تاثیرات آن
قهر در زندگی زناشویی ممکن است به دلایل مختلفی مانند اختلافات عاطفی، سوءتفاهمها، فشارهای مالی یا حتی مشکلات شخصی یکی از طرفین ایجاد شود. وقتی یکی از زوجین بهطور یکجانبه منزل را ترک میکند، موضوع نفقه زن از جنبههای حقوقی مورد توجه قرار میگیرد.
طبق قانون، زن لیسانسه در صورتی که تمکین کند و در خانه شوهر زندگی کند، مستحق دریافت نفقه است. اما اگر زن بدون دلیل موجه از منزل خارج شود، طبق قانون نفقه او میتواند موقتاً قطع شود. این بدان معناست که ترک منزل از سوی زن بدون دلیل موجه، ممکن است بهعنوان عدم تمکین تلقی شود و در نتیجه شوهر ملزم به پرداخت نفقه نباشد. البته در مواردی که قهر بهدلیل رفتار ناپسند یا سوء رفتار شوهر باشد، زن همچنان حق دریافت نفقه را دارد.
🔸در چه مواردی زن میتواند در منزل شوهر سکونت نکند؟
زن باید در منزلی که شوهر مشخص میکند زندگی کند و از او تمکین نماید. اگر زن از انجام این وظیفه امتناع کند، طبق ماده ۱۱۰۸ قانون مدنی، او ناشزه شناخته میشود و در نتیجه، حق دریافت نفقه از او سلب میشود. زن میتواند در شرایط زیر از منزل شوهر خارج شود و بدون اینکه حق نفقهاش از بین برود، در مکان دیگری سکونت کند:
سوء رفتار یا خشونت
در صورتی که شوهر به طور فیزیکی یا روانی زن را آزار دهد، زن میتواند بدون اینکه حق نفقهاش از بین برود، از منزل خارج شود.
عدم تأمین نیازهای اساسی
اگر شوهر قادر به تأمین نیازهای اولیه زن، همچون مسکن، خوراک، پوشاک و دیگر الزامات زندگی نباشد. زن میتواند به دلیل شرایط نامساعد از خانه شوهر خارج شده و حق نفقه خود را حفظ کند.
خیانت یا بیاحترامی
اگر شوهر به زن خیانت کند یا به هر دلیلی نسبت به او بیاحترامی کند، زن میتواند منزل را ترک کرده و همچنان حق دریافت حقوق مالی خود را حفظ کند.
عدم تمکین شوهر
اگر شوهر از انجام وظایف همسری خود امتناع کند یا رفتارهایی ناپسند و غیرقابل تحمل از خود نشان دهد، زن میتواند خانه را ترک کرده و حقوق مالیاش قطع نخواهد شد.
سفر برای درمان
در صورتی که زن برای درمان، سفر به خارج از کشور یا دلایل ضروری دیگر از منزل خارج شود، نفقه او قطع نخواهد شد. در واقع، هرگونه تصمیم زن برای ترک منزل باید بهطور دقیق بررسی شود تا مشخص شود که آیا اقدام او بهطور موجه بوده و نفقهاش تحت تأثیر قرار نخواهد گرفت یا خیر.
✅تأثیر قهر کردن بر نفقه زن قهر کرده
قهر کردن در زندگی زناشویی میتواند تأثیرات مختلفی بر خرجی زن در زمان ترک منزل داشته باشد که بستگی به دلایل قهر و وضعیت رابطه میان زوجین دارد.
با این حال، اگر قهر کردن به دلایل موجهی مانند سوء رفتار، خشونت یا عدم تأمین نیازهای اساسی از سوی شوهر باشد، زن همچنان حق دریافت نفقه خود را دارد. در این موارد، شوهر نمیتواند نفقه را قطع کند، زیرا ترک منزل توسط زن در واکنش به رفتار غیرقانونی یا نامناسب شوهر بوده است.

🔸ماده قانونی مرتبط با نفقه زن قهر کرده
طبق ماده 1108 قانون مدنی، زن در صورتی که از شوهر خود تمکین کرده و در منزل وی سکونت داشته باشد، حق دریافت نفقه دارد. اما اگر زن بدون دلیل موجه خانه را ترک کند، ممکن است به عنوان ناشزه شناخته شده و نفقهاش قطع شود.
با این حال، در صورتی که ترک منزل به دلیل رفتار ناپسند، خشونت یا عدم تأمین نیازهای اساسی از سوی شوهر باشد، زن همچنان مستحق دریافت نفقه خواهد بود و پرداخت آن قطع نخواهد شد.
ترک منزل به دلایل موجه
زمانی که زن به دلایل موجه مانند بدرفتاری شوهر، عدم تأمین نیازهای اساسی یا مشکلات جدی دیگر از خانه شوهر خارج شود، این اقدام بهعنوان ترک منزل موجه تلقی میشود. در چنین شرایطی، زن همچنان حق دریافت نفقه خود را خواهد داشت، زیرا ترک منزل ناشی از واکنش به رفتار نامناسب یا نقض تعهدات شوهر است.
ترک منزل به دلایل غیرموجه
ترک منزل به دلایل غیرموجه زمانی رخ میدهد که زن بدون داشتن دلایل قانونی و قابل قبول، خانه شوهر را ترک کند. در چنین شرایطی، طبق قانون، ترک منزل توسط زن بهعنوان ترک منزل شناخته میشود و ممکن است منجر به قطع نفقه شود. این نوع ترک معمولاً بهعنوان عدم تمکین از سوی زن در نظر گرفته میشود و به همین دلیل، شوهر ممکن است از پرداخت نفقه خودداری کند.
✅حق نفقه زن قهر کرده و شرایط قانونی آن
طبق ماده 1108 قانون مدنی، زن در صورتی که از شوهر خود تمکین کرده و در منزل وی سکونت داشته باشد، حق دریافت نفقه دارد. اما اگر زن بدون دلیل موجه خانه را ترک کند، ممکن است به عنوان ناشزه شناخته شده و نفقهاش قطع شود.
با این حال، در صورتی که ترک منزل به دلیل رفتار ناپسند، خشونت یا عدم تأمین نیازهای اساسی از سوی شوهر باشد، زن همچنان مستحق دریافت نفقه خواهد بود و پرداخت آن قطع نخواهد شد.
✅میزان نفقه زن قهر کرده چقدر می باشد؟
میزان نفقه زن قهر کرده، چه به دلیل موجه و چه غیرموجه، در دادگاه بر اساس معیارهایی همچون وضعیت مالی شوهر، شأن اجتماعی زن و شرایط زندگی تعیین میشود. در صورتی که طرفین توافقی درباره مبلغ نفقه داشته باشند، این توافق برای تعیین نفقه ملاک قرار خواهد گرفت.
✅نحوه محاسبه نفقه زن قهر کرده توسط دادگاه
نحوه نحاسبه نفقه زن قهر کرده توسط دادگاه براساس عوامل مختلفی محاسبه میشود که شامل شرایط خاص هر پرونده می باشد. برای تعیین میزان نفقه، ابتدا دادگاه از طرفین میخواهد که در خصوص نفقه به توافقی مشترک برسند. در صورتی که این توافق حاصل نشود، دادگاه از کارشناسان قضایی میخواهد تا براساس وضعیت مالی، اجتماعی و نیازهای طرفین، میزان نفقه را تعیین کنند.
هنگامی که زن پس از قهر منزل را ترک کرده و درخواست نفقه دهد دادگاه ابتدا دلایل او برای ترک منزل را مورد بررسی قرار میدهد. اگر مشخص شود که زن به دلیل موجهی خانه را ترک کرده است، مرد موظف به پرداخت نفقه خواهد بود. اما در صورتی که عدم تمکین زن از سوی دادگاه ثابت شود، حق دریافت نفقه از او سلب خواهد شد.
سخن آخر
خرجی زن در زمان ترک منزل به دلایل ترک منزل و وضعیت روابط زناشویی بستگی دارد. در صورتی که زن به دلیل موجهی مانند سوء رفتار یا خشونت خانه را ترک کند، حق دریافت حقوق مالی خود را حفظ میکند. اما در صورت ترک منزل بدون دلیل موجه، این حقوق قطع میشود. دادگاه میزان این حقوق را براساس وضعیت مالی شوهر و شرایط هر پرونده تعیین میکند. برای مشاوره تخصصی، میتوانید با گروه وکلای پیام مشاور تماس بگیرید.
سوالات متداول
1. آیا نفقه به زن قهر کرده به او تعلق میگیرد؟
اگر زن بدون هیچ دلیل منطقی و موجه منزل مشترک را ترک کند، مستحق دریافت نفقه نخواهد بود.
2. اگر مرد منزل مناسبی برای زن فراهم نکند، زن چه حقی دارد؟
در این صورت زن میتواند از سکونت در منزل شوهر امتناع کند و حق دریافت نفقه خود را حفظ کند.
3. در صورت ترک منزل بدون دلیل موجه، شوهر چه کاری می تواند کند؟
چنانچه زن بدون دلایل قانونی و منطقی خانه را ترک کند، مرد میتواند از طریق مراجعه به دادگاه تقاضای صدور حکم عدم تمکین را مطرح کند. در صورت تأیید دادگاه، زن در وضعیت نشوز قرار میگیرد و از دریافت نفقه محروم خواهد شد.


