یکی از پرسشهای رایج در مورد مهریه این است که گرفتن مهریه بعد از فوت شوهر چگونه است؟ همچنین، در صورتی که مرد بدهیهای زیادی داشته باشد، تکلیف مهریه چه میشود؟ از سوی دیگر، گرفتن مهریه در طلاق توافقی چگونه است؟
در این مطلب، بهصورت کامل و شفاف به این سؤالات پاسخ میدهیم و نکات مهمی را درباره دریافت مهریه در شرایط مختلف بررسی میکنیم. اگر به دنبال اطلاعات دقیق و راهنمایی بیشتر هستید، این مقاله را تا انتها مطالعه کنید.
مهریه پس از فوت شوهر
مرد نسبت به همسرش تکالیف متعددی دارد که از جمله آنها، تکالیف مالی است. بهعنوان مثال، دین اسلام و عرف جامعه، مرد را ملزم میدانند که در ابتدای ازدواج، هدیهای ارزشمند را بهعنوان مهریه به همسرش اهدا کند. در واقع، مهریه حق زن است و اگر عندالمطالبه باشد، زن هر زمان که بخواهد میتواند آن را از شوهرش مطالبه کند.
بر اساس ماده 1082 قانون مدنی، بهمحض وقوع عقد، زن مستحق دریافت مهریه میشود و میتواند آن را از شوهر خود مطالبه نماید. حتی با فوت شوهر نیز این حق تغییری نمیکند؛ یعنی اگر زن پیش از فوت همسرش مهریه خود را دریافت نکرده باشد، میتواند آن را از ارثی که شوهرش بهجا گذاشته است، مطالبه کند. با این حال، پس از فوت فرد، مسائل متعددی مطرح میشود که بررسی دقیق آنها ضروری است. در این زمینه، مشاوره مهریه تلفنی در گروه وکلای پیام مشاور میتواند راهگشای شما باشد.
آیا تورم در میزان مهریه تاثیر دارد؟
مثقال طلا يا سکه، به همان ميزان از سهم الارث فرد متوفي به زنش پرداخت مي شود. اما اگر مهريه پول باشد وضعيت متفاوت است زيرا که تورم و بحث بي ارزش شدن پول در طول زمان مسئله اي بسيار مهم است. پس بنابراين دادگاه براي جبران اين قضيه ميزان پول مقرر را با تناسب تورم محاسبه مي کند.
سوالي که در اين قسمت ايجاد مي شود اين نکته است که دادگاه چه زماني را براي تعيين اين نوع از مهريه تعيين مي کند؟
آيا زمان فوت شوهر ملاک عمل خواهد بود يا زمان مطالبه مهريه از طرف زن؟
جواب این است که دادگاه زمان فوت شوهر را براي تعيين ميزان مهريه اي که وجه يا همان پول است مد نظر قرار مي دهد.
يعني هر زماني که زن به دادگاه براي اخذ مهريه اش مراجعه کند. دادگاه زماني که مرد وفات يافته است را مورد استفاده قرار مي دهد. بعنوان مثال شايد مهريه يک خانم سال 1360 پنج هزار تومان باشد و اين مبلغ در سال 1398 سي ميليون تومان تعيين گردد.
مهریه گرفتن از شوهر بدهکار، بعد از فوت
همانگونه که گفتيم زن پس از فوت شوهرش مي تواند مهريه خود را از ثروت و ارثي که از شوهرش به جاي مانده است اخذ نمايد.
اما اگر اين مرد طلبکاران فراواني داشته باشد. و ثروت به جا مانده از وي کفاف تمام اين طلب ها نباشد زن چگونه مي تواند مهريه خود را تماما اخذ نمايد؟
در اين صورت بر اساس قانون طلبکاري که زودتر از بقيه بتواند مالي را از اين شخص بدست بياورد بدهي خود را تسويه مي کند.
بعنوان مثال: اگر يکي از طلب کارها خانه يا ماشيني را از وي مصادره کند مي تواند ميزان طلب خود را از آن مال برداشت نمايد. اما اگر دعواي مطالبه اين طلب ها با مهريه همزمان باشد، مهريه ارجحيت خواهد داشت که در اين صورت زن مي تواند مهريه خود را تمام و کمال مطالبه کند و از سهم الارثي که به جاي مي ماند ديگر طلبکاران مي توانند طلب خود را وصول کنند. به عبارت ديگر مهريه طلب فرد است و اگر هم زمان با ديگر طلب ها قرار گيرد، اولويت با مطالبه مهريه خواهد بود.
نحوه گرفتن مهریه بعد از فوت شوهر
از طریق اجرای ثبت:
اگر زنی اجراییه مهریه داشته باشد میتواند از طریق ثبت، توقیف اموال شوهر فوت شده را بگیرد، و بد از آن مهریه خود را وصول کند.
از طریق دادگاه:
در صورتی که زن اجراییه ثبتی نداشته باشد، بعد از فوت شوهر با طرح دادخواست مطالبه مهریه می تواند از اموال متوفی را توقیف کند، تا ارث تقسیم نشود. دادگاه پس از بررسی و تایید شدن اموال متوفی مهریه زن را پرداخت خواهد کرد.
آیا زنی که مهریه اش را گرفته نمی تواند از شوهرش ارث ببرد؟
بعد از فوت شوهر مهریه گرفتن، از سهم الارثي که زن از شوهرش مي گيرد، متفاوت است. يعني زن پس از فوت شوهرش پس از اينکه مهريه اش را از ترکه شوهرش اخذ کرد. از مابقی مال نيز يک هشتم به او مي رسد.
آیا گرفتن مهريه بعد از فوت شوهر، از پدر يا هرکدام از بستگان او امکان پذير است؟
پاسخ این است که قانوناً هر کسي مسئول پرداخت ديون خود است و نمي توان يک شخص را به پرداخت دين ديگري ملزم کرد.
پس چنين الزامي براي والدين شوهر وجود ندارد و زن تنها مي تواند مهريه خود را از ما ترک شوهرش بردارد. براي پرهيز از اين مشکل چاره اي که وجود دارد اين است که شوهر و پدرش تضامین مسئوليت پرداخت مهريه را بر عهده بگيرند.
در اينصورت اگر مرد در هر حالي قدرت مالي پرداخت مهريه را نداشته باشد، زن مي تواند با رجوع به دادگاه پدر شوهر را نيز ملزم به پرداخت مهريه نمايد.
آیا مهریه اولویت بیشتری نسبت به بدهیهای دیگر دارد؟
بله، مهریه نسبت به بسیاری از بدهیها از اولویت بالاتری برخوردار است. طبق قانون، در صورتی که شوهر فوت کند و بدهیهای مختلفی داشته باشد. مهریه زن جزو دیون ممتاز قرار میگیرد، یعنی قبل از تقسیم ارث و پرداخت بدهیهای معمولی، باید پرداخت شود.
در صورتی که زن برای دریافت مهریه بهطور همزمان با دیگر طلبکاران اقدام کند، مهریه نسبت به برخی بدهیها اولویت دارد. با این حال، در مواردی مانند بدهیهای دارای وثیقه، اولویت آن ممکن است کمتر باشد. بنابراین، در صورتی که داراییهای متوفی محدود باشد، زن باید هرچه سریعتر اقدام کند تا بتواند مهریه خود را دریافت نماید.
مهریه گرفتن بعد از فوت شوهر
بر اساس ماده 1092 قانون مدني در صورتي که مرد قبل از عروسي زن خود را طلاق دهد. بايد نصف مهريه را به وي تقديم کند. در واقع همين حکم براي فوت نيز قابل استفاده است.
پس بنابراين در صورتي که مرد در دوران عقد و قبل از عروسي فوت کند زن مستحق دريافت نصف مهريه خواهد بود. اگر مرد در دوران عقد مهريه زنش را تماما پرداخت کرده باشد و قبل از عروسي فوت کند. زن بايد نصف مهريه را پس دهد. که آن نيز جزو ماترک مرد محسوب مي شود اما اين قضيه خللي به سهم الارثي که زن از شوهر متوفي خود دارد نمي زند.
سخن پایانی
در نهایت، مهریه پس از فوت شوهر جزو دیون ممتاز است و زن میتواند آن را از داراییهای متوفی دریافت کند. اگر مرد بدهیهای زیادی داشته باشد، مهریه در اولویت پرداخت نسبت به سایر دیون قرار دارد، اما در صورت محدود بودن داراییها، زن باید سریعتر اقدام کند.
همچنین، در صورتی که مهریه بهصورت پولی باشد، دادگاه میزان آن را بر اساس زمان فوت شوهر و با توجه به تورم محاسبه میکند. برای جلوگیری از مشکلات قانونی و دریافت دقیق مهریه، مشاوره وکیل مهریه میتواند پاسخگوی شما باشد.
سوالات متداول
1. آیا میتوان مهریه را پس از فوت شوهر قسطبندی کرد؟
بله، امکان قسطبندی مهریه پس از فوت شوهر وجود دارد، اما این موضوع معمولاً بستگی به توافق ورثه و شرایط دادگاه دارد.
2. در صورت نبود دارایی، زن چگونه میتواند مهریهاش را بگیرد؟
اگر دارایی کافی وجود نداشته باشد، زن میتواند با پیگیری قضائی مهریهاش را از ورثه یا اموال دیگر متوفی که ممکن است به فروش برسند، دریافت کند.
3. اگر مهریه زن سکه باشد، نرخ آن چگونه محاسبه میشود؟
در صورتی که مهریه زن سکه باشد، میزان آن بر اساس تاریخ فوت شوهر و قیمت سکه در زمان مطالبه مهریه محاسبه و تعیین میشود.
زنی بیست ساله هستم
فرزند هم ندارم
شوهرم ماهی پونزده تومن حقوق میگیره
و پونصد تومن به من خرجی میده
اما من راضی نیستم
چقد نفقه به من تعلق میگیره
نفقه یعنی خوراک پوشاک مسکن و هزینه درمان که در زمان زندگی مشترک توسط شوهر پرداخت میگردد درواقع شوهر وظیفه پرداخت پول به همسر ندارد
اگر زن و شوهر جدا از یکدیگر زندگی کنند شوهر ملزم به پرداخت مبلغی به اندازه خوراک و پوشاک و مسکن و هزینه های درمان خواهند داشت